Tàu hàng châu Á chật vật tìm dầu nhiên liệu
Theo nguồn tin từ Reuters, nhiều tàu hàng hoạt động tại châu Á đang gặp khó khăn trong việc tìm dầu nhiên liệu (fuel oil) cho hành trình trong nửa cuối tháng 3.
Nguyên nhân chính là xung đột tại Trung Đông khiến hoạt động vận chuyển dầu từ khu vực này qua Eo biển Hormuz bị gián đoạn nghiêm trọng.
Một thương nhân tại Singapore cho biết: “Hiện mọi người đều đang chật vật tìm dầu cho giai đoạn cuối tháng. Giá thuê tàu quá cao, trong khi cơ hội nhập hàng từ nguồn cung phương Tây gần như không còn.”
Eo biển Hormuz – “yết hầu” của dòng chảy dầu mỏ
Dữ liệu từ Kpler cho thấy trung bình mỗi tháng có khoảng 3,7 triệu tấn dầu nhiên liệu được xuất khẩu qua Eo biển Hormuz.
Trong đó:
- Khoảng 1,2 triệu tấn được vận chuyển đến châu Á
- Tương đương 246.000 thùng mỗi ngày
- Khoảng 70% lượng hàng hướng tới Đông Nam Á
Tuy nhiên, do xung đột leo thang, hoạt động của các tàu chở dầu tại khu vực này đã giảm tới 90% so với tuần trước.
Sự gián đoạn này khiến nguồn cung dầu nhiên liệu cho các tàu biển tại châu Á bị thu hẹp nhanh chóng.
Giá dầu nhiên liệu tàu biển tăng mạnh
Tại Singapore – trung tâm tiếp nhiên liệu tàu biển lớn nhất thế giới – giá dầu nhiên liệu hàng hải đã tăng mạnh kể từ khi xung đột bùng phát.
Cụ thể:
- Dầu nhiên liệu hàm lượng lưu huỳnh cao (HSFO) tăng hơn 40%
- Dầu nhiên liệu lưu huỳnh thấp tăng hơn 30%
Theo ông Sumit Ritolia, chuyên gia phân tích tại Kpler, thị trường nhiên liệu tàu biển hiện rất nhạy cảm với các cú sốc nguồn cung.
Ông cho biết: “Khi phần lớn thị trường HSFO phụ thuộc vào một điểm nghẽn duy nhất, chỉ cần gián đoạn nhỏ cũng có thể khiến cung – cầu nhanh chóng thắt chặt.”
Các nguồn cung thay thế vẫn hạn chế
Trong bối cảnh thiếu hụt từ Trung Đông, nhiều nhà giao dịch đang tìm cách nhập dầu nhiên liệu từ các khu vực khác.
Một số nguồn cung tiềm năng gồm:
- Mỹ
- Mexico
- Brazil
- Nigeria
Tuy nhiên, các thương nhân cho biết khối lượng từ những nguồn này không đủ lớn để bù đắp sự thiếu hụt từ Trung Đông.
Một lựa chọn khác là dầu từ Nga, nhưng nguồn cung này vẫn nhạy cảm với nhiều khách hàng do các yếu tố địa chính trị.
Trung Quốc cũng bị ảnh hưởng bởi nguồn cung dầu
Không chỉ các hãng vận tải biển, nhiều nền kinh tế châu Á cũng chịu tác động từ gián đoạn nguồn cung.
Trung Quốc – nền kinh tế lớn thứ hai thế giới – nhận khoảng 45% lượng dầu nhập khẩu thông qua eo biển Hormuz.
Theo các nguồn tin thị trường, Bắc Kinh đang đàm phán với Iran nhằm đảm bảo tàu thuyền có thể di chuyển an toàn qua tuyến hàng hải chiến lược này.
Trong khi đó, nguồn dầu nhiên liệu từ Iran mà Trung Quốc vẫn nhập khẩu gần đây cũng đã tạm dừng do xung đột.
Các nhà máy lọc dầu châu Á giảm công suất
Một số nhà giao dịch cho biết họ đang chuyển sang mua dầu từ các nhà máy lọc dầu trong khu vực châu Á.
Tuy nhiên, nguồn cung này cũng có nguy cơ bị hạn chế.
Nguyên nhân là nhiều nhà máy phải giảm công suất do thiếu dầu thô từ Trung Đông.
Dữ liệu theo dõi tàu của Vortexa cho thấy chỉ 4 tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz vào ngày 1/3, trong khi mức trung bình từ đầu năm là 24 tàu mỗi ngày.
Hiện có khoảng 300 tàu chở dầu đang neo đậu trong khu vực, chờ tình hình ổn định.
Nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu tàu biển
Trên thị trường dầu nhiên liệu lưu huỳnh thấp, nguồn cung từ nhà máy lọc dầu al-Zour của Kuwait hiện cũng bị gián đoạn.
Dù vậy, giá chưa tăng quá mạnh nhờ nguồn cung tạm thời từ:
- Brazil
- Nigeria
Ngoài ra, Singapore hiện vẫn còn lượng dự trữ nhiên liệu hàng hải khá lớn.
Tuy nhiên, các nhà giao dịch cảnh báo nếu tình trạng gián đoạn kéo dài, nguồn dự trữ này có thể giảm nhanh trong vài tuần tới, khiến giá nhiên liệu tàu biển tiếp tục leo thang.
Thị trường vận tải biển đối mặt áp lực chi phí
Nếu nguồn cung dầu nhiên liệu tiếp tục bị gián đoạn, ngành vận tải biển có thể phải đối mặt với nhiều thách thức:
- Chi phí nhiên liệu tăng cao
- Giá cước vận tải leo thang
- Chuỗi cung ứng toàn cầu bị ảnh hưởng
Nhiều chuyên gia cho rằng trong trường hợp căng thẳng tại Trung Đông kéo dài, thị trường nhiên liệu hàng hải và vận tải biển toàn cầu sẽ còn biến động mạnh trong thời gian tới.
